In Hengelo zijn voor het eerst beelden verschenen van de nieuwe APAR Block 2-radar, ontwikkeld door Thales Nederland. De radar is succesvol op een speciale testtoren geplaatst. Daarmee is een belangrijke volgende stap gezet in het testen van een systeem dat een sleutelrol moet gaan spelen in de toekomstige verdediging van marineschepen tegen moderne luchtdreigingen.
De plaatsing op de testtoren betekent dat de radar nu buiten de fabriek en onder realistische omstandigheden kan worden beproefd. Vanuit deze vaste opstelling kan Thales langdurig meten hoe goed de radar doelen ziet, volgt en samenwerkt met wapensystemen. Het zijn bovendien de eerste openbare beelden van het systeem, wat laat zien dat het project een vergevorderd stadium heeft bereikt.
Gebouwd op een bewezen basis
APAR Block 2 is een doorontwikkeling van de originele APAR-radar, die eind jaren negentig werd ontwikkeld en destijds baanbrekend was. Die radar wordt vandaag de dag nog steeds gebruikt door meerdere NAVO-marines en heeft zich in de praktijk bewezen. In de afgelopen jaren zijn met dit systeem tientallen raketten succesvol getest en afgevuurd.
Met Block 2 bouwt Thales voort op die ervaring, maar met moderne technologie. De radar is sneller, krachtiger en flexibeler dan zijn voorganger. Dat maakt hem beter geschikt voor de dreigingen waar marines vandaag mee te maken krijgen.
Ontworpen voor moderne dreigingen
De manier waarop oorlogen worden gevoerd is veranderd. Marineschepen worden steeds vaker geconfronteerd met aanvallen waarbij meerdere wapens tegelijk worden ingezet. Denk aan snelle raketten die laag boven zee vliegen, grote aantallen drones of zelfs nieuwe, zeer snelle wapens (hypersonisch).
APAR Block 2 is ontworpen om met dit soort situaties om te gaan. De radar kan tegelijkertijd grote aantallen doelen waarnemen en volgen. Daarbij maakt het niet uit of het gaat om een drone, een vliegtuig of een raket. De radar levert nauwkeurige informatie aan de wapens aan boord, zodat deze snel en gericht kunnen reageren.
Een belangrijk voordeel is dat de radar meerdere raketten tegelijk kan ondersteunen. In de praktijk betekent dit dat een schip zich beter kan verdedigen tegen een aanval met veel inkomende dreigingen tegelijk.
Afbeelding: Thales Nederland
Sterk in detectie op lage hoogte
Een van de sterke punten van APAR Block 2 is het zien van doelen die laag boven zee vliegen. Juist dit soort dreigingen is lastig te detecteren, zeker in kustgebieden waar golven, bebouwing en storingen het beeld kunnen verstoren.
De radar is speciaal ontworpen om kleine en snelle doelen vroeg te zien, zelfs vlak boven de horizon. Hierdoor ontstaat meer tijd om te reageren, wat cruciaal is bij moderne raketaanvallen. De radar kan bovendien snel schakelen van “zoeken” naar “volgen”, zodat wapens meteen kunnen worden ingezet.
Modulair en flexibel ontwerp
Op de beelden uit Hengelo is te zien dat de radar in een containeropstelling staat. Dit is bewust gedaan voor de testfase. Zo kan het systeem makkelijker worden verplaatst of aangepast voor verschillende tests, zonder dat er meteen een schip nodig is.
De radar bestaat uit vier losse antennepanelen. Afhankelijk van het type schip kan worden gekozen voor meer of minder capaciteit. Dit maakt APAR Block 2 geschikt voor verschillende soorten marineschepen, van kleinere fregatten tot grote luchtverdedigingsschepen.
Een bijkomend voordeel is de betrouwbaarheid. Mocht een deel van het systeem uitvallen, dan blijft de radar functioneren, zij het met iets minder vermogen. Daarnaast kan de radar in de toekomst via software-updates verder worden verbeterd, zonder grote aanpassingen aan de hardware.
Toekomstige inzet op marineschepen
APAR Block 2 is bedoeld voor de volgende generatie marineschepen. In Nederland wordt de radar gezien als een belangrijke kandidaat voor de opvolgers van de huidige Luchtverdedigings- en Commandofregatten. Deze schepen moeten in staat zijn om zichzelf en andere eenheden te beschermen tegen steeds complexere dreigingen.
Ook internationaal is er belangstelling voor het systeem. Verschillende Europese landen werken aan nieuwe fregatten en luchtverdedigingsschepen, waarbij geavanceerde sensoren een centrale rol spelen.
Belangrijke stap vooruit
Met de plaatsing van APAR Block 2 op de testtoren in Hengelo en het vrijgeven van de eerste beelden wordt duidelijk dat de ontwikkeling van deze radar een concrete fase heeft bereikt. De komende periode staat in het teken van testen en verfijnen. In 2027 zullen de eerste radars op de Nederlandse marineschepen worden geplaatst
