Ga naar de inhoud
Defence Watch Nieuws over technologie en defensie
Obronność międzynarodowa

Aquila: europejska odpowiedź na zagrożenia hipersoniczne coraz bliżej (wideo)

Broń hipersoniczna stała się w ostatnich latach głównym zmartwieniem zachodnich armii. Rosja używa jej w Ukrainie, Chiny testują ją w szybkim tempie, a USA ostrzegają, że tradycyjna obrona powietrzna i przeciwrakietowa ledwie radzi sobie z tą nową generacją pocisków. Główny problem: broń hipersoniczna jest niezwykle szybka, zdolna do manewrowania i leci niżej niż klasyczne pociski balistyczne, przez co istniejące pociski przechwytujące często patrzą za wcześnie, za późno albo w złe miejsce.

Europa rozumie, że potrzebuje własnego rozwiązania i nie może pozostać zależna od systemów amerykańskich. Dlatego MBDA – europejskie konsorcjum rakietowe – od niedawna pracuje nad Aquilą, zaawansowanym projektem pocisku przechwytującego, który ma radzić sobie właśnie z tą nieprzewidywalnością. System ma wykrywać, śledzić i ostatecznie niszczyć zagrożenia hipersoniczne. Ale jak właściwie działa taki pocisk przechwytujący, dlaczego jest to tak trudne i na jakim etapie jest teraz MBDA?


Czym dokładnie jest zagrożenie hipersoniczne?

Pociski hipersoniczne to broń lecąca szybciej niż Mach 5, czyli ponad pięciokrotność prędkości dźwięku. Istnieją dwa główne typy:

  • szybujące pojazdy hipersoniczne (HGV), które po starcie oddzielają się od rakiety i manewrując, szybują do celu,
  • hipersoniczne pociski manewrujące, które dzięki specjalnemu silnikowi (scramjet) stale lecą z dużą prędkością w atmosferze.

Największa różnica w porównaniu z klasycznymi pociskami balistycznymi polega na tym, że broń hipersoniczna nie zakreśla po prostu łuku w atmosferze. Może po drodze zmieniać kurs, lecieć niżej i unikać czujników. Przez to niemal niemożliwe jest dokładne przewidzenie jej toru lotu.

Wideo MBDA – warto zwrócić uwagę na liczne powierzchnie sterowe pocisku przechwytującego.

Dlaczego istniejąca obrona powietrzna nie wystarcza

Państwa europejskie używają systemów obrony powietrznej takich jak Patriot, SAMP/T czy NASAMS, ale zaprojektowano je przeciw konwencjonalnym pociskom i samolotom. Przy celach hipersonicznych pojawiają się trzy problemy:

  • Za mało czasu na reakcję
    Przy prędkościach powyżej Mach 5 zostaje tylko kilka minut na zaplanowanie przechwycenia.
  • Czujniki, które nie nadążają
    Radary projektowane do śledzenia torów balistycznych gubią szybujący pojazd hipersoniczny, który kluczy w atmosferze.
  • Pociski przechwytujące niewystarczająco zwrotne
    Klasyczne pociski przechwytujące budowano do przechwytywania stosunkowo przewidywalnego toru, a nie stale manewrującego zagrożenia.

Aquila ma to zmienić.


Aquila: jak działa nowy europejski pocisk przechwytujący?

MBDA rozwija Aquilę w ramach projektów Europejskiego Funduszu Obronnego. Nie chodzi o jeden pocisk, lecz o cały ekosystem przechwytywania: czujniki, dowodzenie i nowy pocisk przechwytujący o ekstremalnej zwrotności.

Sam pocisk projektuje się z wieloma powierzchniami sterowymi i mocnym silnikiem, który szybko przyspiesza. Dzięki temu Aquila ma nadążać za zmianami kursu broni hipersonicznej. MBDA mówi o koncepcji „hit-to-kill”: bez ładunku wybuchowego, za to z bezpośrednim uderzeniem w cel. Wymaga to niespotykanej precyzji przy ogromnych prędkościach.

Ponadto MBDA pracuje nad nowym rodzajem fuzji danych z czujników. Wiele radarów, czujników podczerwieni i łączy danych ma w czasie rzeczywistym łączyć swoje dane, by utrzymać śledzenie celu hipersonicznego, nawet gdy manewruje głęboko w atmosferze.

Communication use only

Co mówi samo MBDA o stanie projektu?

W niedawnych wypowiedziach MBDA podkreśla, że Europa nie może dłużej pozostawać w tyle za USA, Chinami i Rosją. Firma twierdzi, że Aquila jest wprost przeznaczona do „obrony przed pojawiającymi się zagrożeniami hipersonicznymi” i że od 2023 roku projekt przyspieszył dzięki finansowaniu UE. Według MBDA największe wyzwania dotyczą trzech obszarów:

  • niezwykle szybkiego przetwarzania informacji z czujników,
  • ogromnej zwrotności przy dużej prędkości,
  • struktury dowodzenia podejmującej decyzje w ciągu sekund.

MBDA przetestowało już kilka prototypów podsystemów, w tym modele aerodynamiczne i moduły czujników. Choć nie pokazano jeszcze modelu lotnego, firma wskazuje, że faza koncepcyjna jest niemal zakończona i że Europa powinna liczyć na „drugą połowę tej dekady” w przypadku pierwszych prawdziwych testów pocisku przechwytującego.


Współpraca w Europie: kto uczestniczy?

MBDA współpracuje z ponad 20 europejskimi firmami i instytucjami badawczymi, w tym producentami czujników, laboratoriami lotniczymi i kosmicznymi oraz agencjami obronnymi. Docelowo Aquila ma stać się częścią szerszej europejskiej architektury obrony powietrznej, być może razem z systemami takimi jak SAMP/T NG i nowe europejskie sieci radarów wczesnego ostrzegania.

Francja, Niemcy, Włochy i Hiszpania są uważane za najważniejszych partnerów, choć MBDA podkreśla, że projekt jest otwarty dla wszystkich państw UE, które chcą dołączyć.


Jak daleko jest Europa w porównaniu z resztą?

USA prowadzą już kilka programów obrony przed bronią hipersoniczną, takich jak Glide Phase Interceptor, a system Aegis jest dostosowywany. Chiny i Rosja twierdzą, że mają już broń hipersoniczną trudną do przechwycenia.

Europa zaczyna później, ale świadomie podchodzi do tego inaczej: nie każde państwo osobno, lecz jeden wspólny pocisk przechwytujący. To rzadkość w europejskiej współpracy obronnej, ale absolutna konieczność. Obrona przed bronią hipersoniczną jest po prostu zbyt droga i złożona, by państwa rozwijały ją osobno.

Aquila nie jest jeszcze gotowa do użycia, ale projekt idzie zgodnie z harmonogramem demonstracji technologii przed 2030 rokiem. Wydaje się to odległe, ale biorąc pod uwagę ogromne wyzwania techniczne, to w rzeczywistości dość ambitny plan.

Uitgelicht

Meest gelezen

  1. Destinus Ruta-kruisraket boven de beursstand op de Paris Air Show 2025 Nederlandse defensie Destinus bouwt in Nederland bijna 300 kruisraketten per maand (video)
  2. Internationale defensie Nieuwe Ruta Block 2-raket van Destinus mogelijk relevant voor Nederland?
  3. De Krimbrug zoals die er in augustus 2020 uitzag Nederlandse defensie Destinus meldt zware schade aan Krimbrug door Nederlandse kruisraketten (video)
  4. Drones & Luchtmacht Nederland als high-tech hotspot: Destinus bouwt in Born aan straalmotor- en hypersonische drones
  5. Militair systeem of voertuig tijdens test of inzet in operationele omgeving Landsystemen & Artillerie Nederland laat 440 ACSV G5 pantservoertuigen bouwen: Van Halteren krijgt sleutelrol in nieuwe generatie rupsvoertuigen (video)
  6. Twee CB90 CX-gevechtsboten varen naast elkaar tussen rotsachtige eilanden Internationale defensie Saab maakt van zijn snelle landingsboot een onbemande gevechtsboot (video)

Ask Defence Watch

Ask a question. The answer comes from our own reporting, with sources.

Laatste nieuws

Bekijk meer